10/12/2021
Tapczan to mebel niezwykle popularny w wielu polskich domach. Ceniony za swoją funkcjonalność, często pełni rolę zarówno miejsca do siedzenia w ciągu dnia, jak i wygodnego łóżka nocą. Jednak wybór odpowiedniego tapczanu do spania nie jest tak prosty, jak mogłoby się wydawać. Jakość naszego snu ma ogromny wpływ na samopoczucie, zdrowie i energię w ciągu dnia, dlatego tak ważne jest, aby tapczan, na którym śpimy, zapewniał odpowiednie warunki do regeneracji. W tym artykule przyjrzymy się bliżej, na co zwrócić uwagę, wybierając tapczan z myślą o codziennym, komfortowym spaniu.
Pierwszym krokiem do świadomego wyboru jest zrozumienie, czym właściwie jest tapczan i jak ewoluował na przestrzeni lat.
Co to właściwie jest tapczan? Krótka historia mebla
Współcześnie tapczan kojarzymy z miękkim, tapicerowanym meblem, często z funkcją spania i pojemnikiem na pościel. Jest to swego rodzaju hybryda łóżka i kanapy, łącząca cechy obu tych mebli. Jednak jego historia jest nieco dłuższa i bardziej zróżnicowana.
Tradycyjnie, tapczan definiowany jest jako mebel przeznaczony do spania oraz odpoczynku w pozycji leżącej. Jego podstawowa konstrukcja składała się z drewnianego pudła, które bardzo często służyło jako praktyczny schowek, najczęściej na pościel. Na tym pudle spoczywał materac. Początkowo materace kładziono na prostych podporach, takich jak pasy czy sznury, które z czasem zastąpiono bardziej wytrzymałą siatką lub systemem sprężyn.
Cechą charakterystyczną tapczanów było również to, że często były one obite tkaniną dekoracyjną, co nadawało im bardziej estetyczny wygląd i pozwalało wkomponować je w wystrój wnętrza. W Polsce, w XVIII wieku, tapczanem nazywano znacznie prostsze konstrukcje – było to po prostu proste łoże z desek, rodzaj pryczy. Współczesna forma tapczanu, ta miękka i wyściełana, będąca skrzyżowaniem łóżka i kanapy, wywodzi się z orientalnej mody, która w XVIII-wiecznej Francji znana była jako „divan à la turque”. Ta inspiracja wschodnimi, niskimi, szerokimi kanapami do leżenia, połączona z europejską funkcjonalnością, dała początek meblowi, który znamy dzisiaj.
Dlaczego tapczan jako główne miejsce do spania?
Wiele osób decyduje się na tapczan jako główne łóżko, zwłaszcza w mniejszych mieszkaniach lub pokojach, gdzie każdy metr kwadratowy jest na wagę złota. Główną zaletą tapczanu jest jego multifunkcyjność – w dzień służy jako kanapa, w nocy jako łóżko. Dodatkowo, wspomniany już pojemnik na pościel to nieoceniona przestrzeń do przechowywania, która pomaga utrzymać porządek. Jednak wygoda siedzenia w dzień nie zawsze przekłada się na komfort spania w nocy. Klucz tkwi w konstrukcji i wypełnieniu.
Klucz do komfortu: Jak wybrać tapczan do spania?
Wybierając tapczan, który ma służyć do codziennego spania, musimy potraktować go przede wszystkim jak łóżko. Oznacza to, że najważniejsze parametry to te, które wpływają na jakość snu i zdrowie naszego kręgosłupa. Nie wygląd czy rozmiar pojemnika na pościel powinny być priorytetem, a rodzaj zastosowanego materaca i jego właściwości.
Rodzaj wypełnienia materaca – fundament zdrowego snu
Najważniejszym elementem, na który należy zwrócić uwagę, jest wypełnienie materaca tapczanu. To ono decyduje o tym, jak materac będzie reagował na nacisk ciała, czy zapewni odpowiednie podparcie i czy będzie komfortowy przez całą noc. Zgodnie z opiniami specjalistów i doświadczeniem użytkowników, najlepsze dla zdrowego snu są materace wykorzystujące sprężyny kieszeniowe lub piankę wysokoelastyczną.
- Sprężyny Kieszeniowe: W tego typu materacach każda sprężyna umieszczona jest w oddzielnej kieszonce materiałowej. Dzięki temu pracują one niezależnie od siebie – uginają się tylko w miejscach nacisku. Zapewnia to doskonałe, punktowe podparcie kręgosłupa, precyzyjnie dopasowując się do kształtu ciała i jego naturalnych krzywizn. Ruchy jednej osoby śpiącej na tapczanie nie są przenoszone na drugą stronę (jeśli tapczan jest dwuosobowy), co jest dużą zaletą dla par. Materace kieszeniowe są trwałe i zapewniają dobrą wentylację.
- Pianka Wysokoelastyczna (HR): Ten rodzaj pianki charakteryzuje się dużą sprężystością i odpornością na odkształcenia. Szybko wraca do swojego pierwotnego kształtu po ustaniu nacisku. Pianka wysokoelastyczna dobrze podpiera ciało na całej powierzchni, równomiernie rozkładając ciężar. Jest elastyczna, trwała i często stosowana w materacach wysokiej jakości. Zapewnia komfort i dobre podparcie, choć nieco inne niż sprężyny kieszeniowe – bardziej otulające i mniej punktowe.
Unikaj tapczanów z materacami opartymi wyłącznie na sprężynach bonellowych, które są połączone ze sobą i uginają się całą powierzchnią, co nie zapewnia optymalnego, punktowego podparcia kręgosłupa. Podobnie, materace wypełnione tylko zwykłą pianką tapicerską (poliuretanową) o niskiej gęstości szybko się odkształcają i nie gwarantują odpowiedniego komfortu ani podparcia na dłuższą metę.
Twardość materaca – dopasowana do Ciebie
Kolejnym kluczowym aspektem, obok wypełnienia, jest twardość materaca. Nie ma jednej uniwersalnej twardości, która byłaby idealna dla każdego. Wybór powinien być podyktowany dwoma głównymi czynnikami: Twoją wagą i osobistymi preferencjami.
- Dopasowanie do wagi: Osoby lżejsze (np. poniżej 60-70 kg) zazwyczaj potrzebują bardziej miękkiego materaca (np. H1 lub H2), który pozwoli ciału delikatnie się w nim zanurzyć i zapewni odpowiednie podparcie w naturalnych krzywiznach kręgosłupa. Osoby cięższe (np. powyżej 80-90 kg) potrzebują twardszego podparcia (np. H3 lub H4), aby materac nie uginał się zbyt mocno i kręgosłup pozostał w linii prostej podczas snu.
- Osobiste preferencje: Niezależnie od wagi, każdy z nas ma swoje upodobania. Niektórzy po prostu czują się lepiej na twardszej powierzchni, inni na bardziej miękkiej. Ważne, aby materac nie był ani za twardy (powoduje ucisk i ból), ani za miękki (kręgosłup zapada się i jest nienaturalnie wygięty). Idealna twardość to taka, która pozwala kręgosłupowi zachować naturalną, prostą linię (gdy śpimy na boku) lub naturalne krzywizny (gdy śpimy na plecach).
Wielu producentów oznacza twardość materacy symbolami, np. H1 (bardzo miękki), H2 (miękki/średni), H3 (średni/twardy), H4 (twardy), H5 (bardzo twardy). Warto zapoznać się z sugerowanymi przedziałami wagowymi dla danej twardości, ale najlepiej, jeśli to możliwe, osobiście przetestować tapczan w sklepie, kładąc się na nim na kilka minut w swojej ulubionej pozycji do spania.
Podparcie kręgosłupa – cel nadrzędny
Dobre podparcie kręgosłupa to podstawa zdrowego snu i unikania bólu pleców. Niezależnie od wybranego wypełnienia (sprężyny kieszeniowe czy pianka wysokoelastyczna), materac musi zapewniać stabilne i równomierne podparcie na całej długości ciała. Kręgosłup nie może się zapadać ani być wygięty w nienaturalny sposób. Materac powinien dopasowywać się do naturalnych krzywizn ciała, jednocześnie utrzymując kręgosłup w prawidłowej pozycji. Dlatego tak ważne jest połączenie odpowiedniego wypełnienia z właściwie dobraną twardością.
Konstrukcja i stelaż
Choć materac jest kluczowy, warto zwrócić uwagę również na konstrukcję samego tapczanu. Drewniane pudło powinno być solidne i stabilne. Ważny jest również stelaż pod materacem. Nowoczesne tapczany zamiast dawnych pasów czy siatki, często posiadają elastyczne listwy (np. brzozowe lub bukowe), które dodatkowo zwiększają komfort i amortyzację, a także poprawiają wentylację materaca.
Porównanie popularnych wypełnień materacy do tapczanów
| Cecha | Sprężyny Kieszeniowe | Pianka Wysokoelastyczna (HR) |
|---|---|---|
| Podparcie | Punktowe, precyzyjne dopasowanie do ciała | Powierzchniowe, równomierne rozłożenie ciężaru |
| Elastyczność | Wysoka, sprężyny pracują niezależnie | Wysoka, szybki powrót do kształtu |
| Wentylacja | Bardzo dobra, swobodny przepływ powietrza między sprężynami | Dobra, struktura otwartokomórkowa (zależy od gęstości) |
| Trwałość | Wysoka, odporność na odkształcenia | Wysoka, odporność na odkształcenia i zużycie |
| Przenoszenie drgań | Minimalne (dzięki niezależnej pracy sprężyn) | Niskie |
| Cena | Zazwyczaj wyższa niż standardowe pianki | Zazwyczaj wyższa niż standardowe pianki, porównywalna lub niższa od sprężyn kieszeniowych (zależy od gęstości) |
| Odczucie | Bardziej sprężyste, dynamiczne | Bardziej otulające, stabilne |
Inne aspekty do rozważenia
- Materiał obiciowy: Choć nie wpływa bezpośrednio na komfort snu (poza kwestiami alergii czy przewiewności), warto wybrać materiał trwały, łatwy w czyszczeniu i przyjemny w dotyku.
- Rozmiar: Upewnij się, że tapczan ma odpowiednie wymiary do Twojego wzrostu i czy zapewnia wystarczającą przestrzeń do spania (dla jednej lub dwóch osób).
- Funkcja rozkładania: Sprawdź, czy mechanizm rozkładania działa płynnie i bez wysiłku.
Jak dbać o tapczan do spania?
Aby tapczan służył nam długo i zapewniał komfortowy sen, warto o niego odpowiednio dbać. Regularne odkurzanie materiału obiciowego pomoże usunąć kurz i roztocza. Warto również od czasu do czasu przewietrzyć materac, zdejmując pościel. W przypadku plam, należy działać szybko, stosując odpowiednie środki czyszczące do danego rodzaju tkaniny. Unikaj przemaczania materaca.
Najczęściej zadawane pytania o tapczany do spania
Czy tapczan jest dobrym rozwiązaniem do codziennego spania?
Tak, pod warunkiem, że wybierzesz model z wysokiej jakości materacem (sprężyny kieszeniowe lub pianka wysokoelastyczna) i odpowiednio dobraną twardością, zapewniającą właściwe podparcie kręgosłupa. Tapczany z materacami niskiej jakości lub stelażem, który nie zapewnia dobrego podparcia, mogą być niewygodne i niezdrowe dla kręgosłupa przy dłuższym użytkowaniu.
Jakie wypełnienie tapczanu jest najlepsze dla kręgosłupa?
Najlepsze podparcie kręgosłupa zapewniają materace ze sprężynami kieszeniowymi (dzięki punktowemu podparciu) lub wysokiej jakości pianką wysokoelastyczną (dzięki dobrej elastyczności i dopasowaniu do ciała). Oba rodzaje są rekomendowane, a wybór między nimi często zależy od indywidualnych preferencji dotyczących odczucia komfortu.
Jak dobrać twardość materaca w tapczanie?
Twardość materaca powinna być dopasowana przede wszystkim do Twojej wagi ciała oraz osobistych preferencji. Osoby lżejsze zazwyczaj potrzebują materacy o niższej twardości (H1-H2), osoby cięższe o wyższej (H3-H4). Najlepiej, jeśli to możliwe, przetestować twardość materaca osobiście przed zakupem.
Czy tapczan z pojemnikiem na pościel jest praktyczny?
Tak, tapczan z pojemnikiem na pościel to bardzo praktyczne rozwiązanie, zwłaszcza w mniejszych pomieszczeniach. Pojemnik pozwala na wygodne przechowywanie pościeli, koców czy innych tekstyliów, pomagając zaoszczędzić miejsce w szafach.
Czy warto kupić tani tapczan do spania?
Jeśli tapczan ma służyć do codziennego spania, niska cena często oznacza niższą jakość materiałów, zwłaszcza materaca. Tani materac może szybko się odkształcić, nie zapewnić odpowiedniego podparcia i negatywnie wpłynąć na komfort snu i zdrowie kręgosłupa. W przypadku mebla do codziennego spania, warto zainwestować w lepszą jakość.
Podsumowanie
Wybór odpowiedniego tapczanu do spania to inwestycja w komfort i zdrowie. Nie kieruj się wyłącznie wyglądem czy ceną. Skup się na kluczowych parametrach: rodzaju wypełnienia materaca (preferowane sprężyny kieszeniowe lub pianka wysokoelastyczna), właściwie dobranej do Twojej wagi i preferencji twardości, która zapewni optymalne podparcie kręgosłupa. Pamiętaj, że dobrze dobrany tapczan to gwarancja zdrowego i regenerującego snu każdej nocy. Poświęć czas na analizę i wybór, a Twój kręgosłup z pewnością Ci podziękuje.
Zainteresował Cię artykuł Jak wybrać idealny tapczan do komfortowego snu?? Zajrzyj też do kategorii Tapicerstwo, znajdziesz tam więcej podobnych treści!